เมื่อวันที่ 22 – 23 เมษายน 2569 นายวสันต์ ภัยหลีกลี้ กรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ พร้อมด้วยนายบุญเกื้อ สมนึก ที่ปรึกษาประจำคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ และคณะ ลงพื้นที่ตรวจเยี่ยมเชิงป้องกัน ณ เรือนจำฐานทัพเรือกรุงเทพ อำเภอพระสมุทรเจดีย์ จังหวัดสมุทรปราการ โดยมีพลเรือตรี รัชยศ รัชตรุ่งโรจน์กุล รองเจ้ากรมข่าวทหารเรือ ในฐานะผู้แทนกองทัพเรือ พร้อมด้วยพลเรือตรี ชัชวาล โรจน์รัตนชัย ผู้บัญชาการฐานทัพเรือกรุงเทพ ให้การต้อนรับ ร่วมสังเกตการณ์ และแลกเปลี่ยนข้อคิดเห็น ทั้งนี้ การตรวจเยี่ยมเชิงป้องกันมีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินแนวปฏิบัติของเรือนจำฐานทัพเรือกรุงเทพให้สอดคล้องกับพระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการทรมานและการกระทำให้บุคคลสูญหาย พ.ศ. 2565 หลักสิทธิมนุษยชน และมาตรฐานสากล รวมถึงเพื่อแลกเปลี่ยนข้อเสนอแนะเชิงป้องกันเพื่อลดความเสี่ยงในการกระทำทรมานหรือปฏิบัติที่ไม่เหมาะสม

          จากการตรวจเยี่ยม พบว่า เรือนจำฐานทัพเรือกรุงเทพมีพัฒนาการด้านการบริหารจัดการอย่างเป็นระบบและต่อเนื่อง โดยมุ่งเน้นการดูแลผู้ต้องขังภายใต้หลักความมั่นคงควบคู่กับหลักสิทธิมนุษยชนสอดคล้องกับพระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการทรมานฯ และพันธกรณีระหว่างประเทศด้านสิทธิมนุษยชนที่ไทยเป็นภาคี การควบคุมตัวคำนึงถึงความปลอดภัยและศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ มีการจำแนกผู้ต้องขังคดีอาญาและคดีวินัยอย่างเหมาะสม สภาพแวดล้อมโดยรวมไม่แออัด รวมถึงมีการจัดสิ่งของจำเป็นพื้นฐานอย่างเพียงพอ

          ด้านความปลอดภัย มีการติดตั้งกล้องวงจรปิดครอบคลุมพื้นที่สำคัญภายในเรือนจำ และใช้กล้องบันทึกภาพแบบติดตัว (Body Camera) ในการควบคุมตัวผู้ต้องขังออกนอกเรือนจำ นอกจากนี้ เรือนจำยังมีการคัดกรองสุขภาพผู้ต้องขังก่อนรับตัวและจัดเก็บข้อมูลอย่างเป็นระบบ จัดให้ผู้ต้องขังได้รับอาหารครบถ้วน ดูแลสุขภาพอย่างสม่ำเสมอ และสามารถปฏิบัติศาสนกิจได้ รวมถึงส่งเสริมกิจกรรมพัฒนาทักษะและฝึกอาชีพเพื่อเตรียมความพร้อมก่อนปล่อยตัว ตลอดจนจัดให้มีระบบเยี่ยมญาติและการติดต่อทนายความ

          เรือนจำฐานทัพเรือกรุงเทพรับที่จะนำข้อค้นพบและข้อเสนอแนะของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (กสม.) ไปปฏิบัติเพื่อยกระดับมาตรฐานของเรือนจำให้ดียิ่งขึ้น โดยมุ่งสร้างสมดุลระหว่างความปลอดภัย วินัยทหาร และการเคารพสิทธิมนุษยชน รวมถึงพัฒนาเรือนจำให้โปร่งใส ตรวจสอบได้ และเป็นที่เชื่อมั่นของสังคม ทั้งนี้ กสม. กับทางเรือนจำฐานทัพเรือกรุงเทพเห็นพ้องกันว่า ควรจัดให้มีการอบรมเกี่ยวกับพระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการทรมานฯ และหลักสิทธิมนุษยชนที่เกี่ยวข้องให้แก่เจ้าหน้าที่เรือนจำทหารในโอกาสต่อไป

          การตรวจเยี่ยมเชิงป้องกันครั้งนี้สะท้อนถึงความร่วมมือเชิงบวกระหว่าง กสม. กับกองทัพเรือ เพื่อขับเคลื่อนมาตรฐานการการควบคุมตัวให้สอดคล้องกับหลักสิทธิมนุษยชนและลดความเสี่ยงในการกระทำทรมานหรือการปฏิบัติที่ไม่เหมาะสม ทั้งนี้ สำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติจะสรุปผลการตรวจเยี่ยมเชิงป้องกันและข้อเสนอแนะ เสนอต่อผู้บัญชาการทหารเรือ รวมถึงหน่วยงานบังคับบัญชาที่เกี่ยวข้อง เพื่อใช้เป็นแนวทางในการพัฒนาและยกระดับมาตรฐานการดำเนินงานของเรือนจำของกองทัพเรือต่อไป