ผู้แทนสำนักงาน กสม. ร่วมนำเสนอในกิจกรรม Webinar Series on Environmental Human Rights Defenders (EHRDs) in Asia: Advancing Protection, Accountability and Rights-Based Environmental Governance

22/05/2569 11

          เมื่อวันที่ 19 พฤษภาคม 2569 นางสาวศศิพิมพ์ อร่ามพิบูลกิจ ผู้อำนวยการสำนักสิทธิมนุษยชนระหว่างประเทศ ในฐานะได้รับมอบหมายจากเลขาธิการคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ให้เข้าร่วมและนำเสนอในกิจกรรม Webinar Series on Environmental Human Rights Defenders (EHRDs) in Asia ผ่านระบบ Zoom Meeting เพื่อสะท้อนบทบาทของสถาบันสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (NHRIs) ต่อสถานการณ์ของนักปกป้องสิทธิมนุษยชนด้านสิ่งแวดล้อมในภูมิภาคเอเชีย โดยเห็นว่าสิทธิในสิ่งแวดล้อมที่ดีและสิทธิของนักปกป้องสิทธิต้องไปด้วยกัน ไม่สามารถแยกจากกันได้ และการเสวนาครั้งนี้ตอกย้ำยิ่งขึ้นไปอีกว่านักปกป้องสิทธิสิ่งแวดล้อมไม่ได้เป็นศัตรูหรืออุปสรรคของการพัฒนา แต่เป็นหุ้นส่วนสำคัญของการพัฒนาที่ยั่งยืน มีส่วนร่วม ยึดฐานสิทธิ และมีความรับผิดชอบ นอกจากนั้น ยังได้นำเสนอความก้าวหน้าการดำเนินงานของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (กสม.) ในประเด็นสิทธิด้านสิ่งแวดล้อม ภายใต้การกำกับดูแลของนางสาวศยามล  ไกยูรวงศ์ กรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ อาทิ การเน้นย้ำความสำคัญของปฏิญญาอาเซียนว่าด้วยสิทธิในสิ่งแวดล้อมที่ปลอดภัย สะอาด ดีต่อสุขภาพ และยั่งยืน (ASEAN Declaration on the Right to a Safe, Clean, Healthy and Sustainable Environment: ADER) การผลักดันร่างกฎหมายว่าด้วยการจัดการเพื่ออากาศสะอาด การใช้กลไกคุ้มครองเร่งด่วนตามหน้าที่และอำนาจของ กสม. เพื่อให้ความคุ้มครองผู้นำชุมชน ผลการตรวจสอบโครงการแลนด์บริดจ์ที่ขาดการมีส่วนร่วมอย่างครอบคลุม ตลอดจนการผลักดันร่างกฎหมายป้องกันการดำเนินคดีเชิงยุทธศาสตร์เพื่อระงับการมีส่วนร่วมของสาธารณชนหรือการฟ้องคดีปิดปาก (Anti-SLAPP Law)

          ทั้งนี้ ที่ประชุมเห็นพ้องว่าภูมิภาคเอเชียเป็นพื้นที่ที่มีความเสี่ยงสูงต่อ EHRDs ท่ามกลางวิกฤตการณ์โลกสามด้าน (Triple Planetary Crisis) อันเป็นกรอบแนวคิดของสหประชาชาติที่ชี้ถึงภาวะวิกฤตสิ่งแวดล้อมที่เชื่อมโยงและซ้ำเติมซึ่งกันและกัน ได้แก่ การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ การสูญเสียความหลากหลายทางชีวภาพ และมลพิษ โดยผู้แทนภาคประชาสังคมจากเอเชียใต้ เอเชียตะวันออก และเอเชียกลาง สะท้อนปัญหาการคุกคาม การฟ้องคดีปิดปาก และการใช้กฎหมายความมั่นคงปิดกั้นพื้นที่พลเมือง โดยเฉพาะในกลุ่มเปราะบางอย่างสตรี เยาวชน และกลุ่มชาติพันธุ์ ในโอกาสนี้ ผู้เสนอรายงานพิเศษแห่งสหประชาชาติว่าด้วยสิทธิมนุษยชนในสิ่งแวดล้อมที่สะอาด สุขภาพดี และยั่งยืน ได้เน้นย้ำว่า EHRDs เป็นพันธมิตรสำคัญของการพัฒนาที่ยั่งยืน และความร่วมมือระหว่าง NHRIs ภาคประชาสังคม และกลไกองค์การสหประชาชาติ (UN) จะเป็นกุญแจสำคัญในการสร้างสภาพแวดล้อมที่ปลอดภัยสำหรับนักปกป้องสิทธิมนุษยชนด้านสิ่งแวดล้อม

          กิจกรรมครั้งนี้เป็นหนึ่งในเจ็ดกิจกรรมภายใต้ 2026 Webinar Series on Environmental Human Rights Defenders (EHRDs) in Asia ซึ่งจัดขึ้นเพื่อส่งเสริมการคุ้มครอง ความรับผิดรับชอบ และธรรมาภิบาลด้านสิ่งแวดล้อมที่ยึดหลักสิทธิมนุษยชนเป็นฐาน เนื่องจากเอเชียเป็นหนึ่งในภูมิภาคที่อันตรายที่สุดในโลกสำหรับนักปกป้องสิทธิมนุษยชนด้านสิ่งแวดล้อม โดย กสม. ร่วมเป็นส่วนหนึ่งของความพยายามดังกล่าว รวมถึงยังดำเนินการในหลายมิติเพื่อคุ้มครองและส่งเสริมนักปกป้องสิทธิมนุษยชนด้านสิ่งแวดล้อม และสิทธิในสิ่งแวดล้อมที่ดีอย่างต่อเนื่อง

เลื่อนขึ้นด้านบน