เมื่อวันที่ 7 พฤษภาคม 2569 สำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ พื้นที่ภาคเหนือ (สำนักงาน กสม. พื้นที่ภาคเหนือ) นำโดย นายจิรัฏฐ์  สถาปัตย์สิริ หัวหน้ากลุ่มงานส่งเสริมและเฝ้าระวังสถานการณ์สิทธิมนุษยชน รักษาราชการแทนผู้อำนวยการสำนักงาน กสม.พื้นที่ภาคเหนือ พร้อมด้วยเจ้าหน้าที่ และคุณหมี่จู ชุติมา มอแลกู กรรมการ สมาคมศูนย์รวมการศึกษาและวัฒนธรรมของชาวไทยภูเขาในประเทศไทย (Inter Mountain Peoples Education and Culture in Thailand Association – IMPECT) และผู้แทนจากสมาคมฯ ร่วมลงพื้นที่สังเกตการณ์เครือข่ายพี่น้องชาติพันธุ์ดาราอาง ในพื้นที่อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่

          จากการลงพื้นที่และพูดคุยกับชุมชน พบว่ากลุ่มชาติพันธุ์ดาราอางยังคงเผชิญกับข้อท้าทายหลายด้าน อาทิ ปัญหาสถานะบุคคล การเข้าถึงการศึกษา รวมถึงประเด็นสิทธิเด็กและสิทธิสตรี โดยเฉพาะปัญหาความรุนแรงต่อเด็กและสตรี ซึ่งยังคงเป็นประเด็นที่น่ากังวลในบางพื้นที่ และส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิต ความมั่นคงทางจิตใจ และโอกาสในการดำรงชีวิตอย่างมีศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์

          ภายหลังการพบปะกับพี่น้องดาราอางและการหารือร่วมกับสมาคม IMPECT สำนักงาน กสม. พื้นที่ภาคเหนือ เห็นถึงแนวทางความร่วมมือในการส่งเสริมสิทธิของชนเผ่าพื้นเมือง ให้สามารถกำหนดวิถีชีวิตของตนเองได้อย่างเสรี โดยมุ่งเสริมสร้างศักยภาพชุมชนชาติพันธุ์ดาราอางให้มีความเข้มแข็ง ผ่านการสร้างความรู้ความเข้าใจด้านสิทธิมนุษยชนในประเด็นที่เป็นความท้าทายของชุมชน อาทิ สิทธิเด็ก สิทธิสตรี สิทธิด้านสถานะบุคคล และสิทธิทางการศึกษา เพื่อให้เด็ก สตรี และบุคคลในชุมชนมีความกล้าที่จะปกป้องสิทธิของตนเอง และสามารถเข้าถึงความช่วยเหลือที่เหมาะสม และมีศักยภาพในการใช้ชีวิตได้อย่างปลอดภัย มีคุณค่า และมีความสุขมากยิ่งขึ้น

          ทั้งนี้ สำนักงาน กสม. พื้นที่ภาคเหนือ จะนำข้อมูลและข้อเสนอจากการลงพื้นที่ เสนอต่อผู้บริหารสำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติเพื่อพิจารณาแนวทางในการส่งเสริมและช่วยเหลือพี่น้องชาติพันธุ์ดาราอางต่อไป