เมื่อวันที่ 10 เมษายน 2569 ที่ห้องประชุมชั้น 3 สำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติพื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (สำนักงาน กสม. พื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ) โดยนายภพธรรม สุนันธรรม ผู้อำนวยการสำนักงาน กสม. พื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ นายเจริญลักษณ์ เพ็ชรประดับ นายกสมาคมสื่อมวลชนจังหวัดขอนแก่น นายปฏิวัติ เฉลิมชาติ นายกสมาคมผู้บริโภคจังหวัดขอนแก่น นายอัษฎาวุธ วสนาท คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น พร้อมด้วยเจ้าหน้าที่สำนักงาน กสม. พื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และเครือข่ายที่เกี่ยวข้อง ร่วมจัดเวทีสัมมนาวิชาการ หัวข้อ “เสรีภาพสื่อ คือเสรีภาพประชาชน  กรณีศึกษาพื้นที่อีสาน” อันเนื่องมาจากกรณีที่ปรากฏว่า ได้มีการห้องคดีอันมีลักษณะเป็นการดำเนินคดีเชิงยุทธศาสตร์เพื่อระงับการมีส่วนร่วมในกิจการสาธารณะ (SLAPPs) หรือการฟ้องปิดปากสื่อมวลชนในพื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ซึ่งนำเสนอข่าวที่เกี่ยวกับการปกป้องสิทธิมนุษยชนในหลายกรณี ซึ่งสมาคมสื่อมวลชนจังหวัดขอนแก่นและภาคีเครือข่ายเห็นว่า การกระทำดังกล่าวส่งผลกระทบต่อเสรีภาพของสื่อในการนำเสนอข่าว

          การสัมมนาวิชาการดังกล่าวมีการนำเสนอที่มาและสถานการณ์ด้านสิทธิเสรีภาพของสื่อในปัจจุบัน บทบาทหน้าที่และภารกิจของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ที่เกี่ยวข้องกับประเด็นสิทธิและเสรีภาพในการนำเสนอข้อมูลข่าวสารและการร่วมผลักดัน (ร่าง) พรบ.ป้องกันการดำเนินคดีเชิงยุทธศาสตร์เพื่อป้องกันการมีส่วนร่วมของประชาชน พ.ศ. .... ( Anti-SLAPP Law) หรือการฟ้องปิดปาก ผลกระทบและปัญหาอุปสรรคในการบังคับใช้กลไกเพื่อป้องกันการถูกฟ้องปิดปากในประเทศไทย โดยมีการนำเสนอกรณีศึกษาของผู้เข้าร่วมในกระบวนการทางชั้นศาลที่เกี่ยวกับการสู้คดีจากการถูกฟ้องปิดปากเนื่องจากการวิจารณ์โดยสุจริตหรือการดำเนินกิจกรรมปกป้องสิทธิของตน รวมถึงแสดงความคิดเห็นแนวทางในการดำเนินการต่อสู้ในการพิจารณาทางคดี และแนวทางการใช้เครื่องมือเพื่อปกป้องจากการฟ้องปิดปาก

          นอกจากนี้ ผู้เข้าร่วมการสัมมนาวิชาการยังได้แสดงความคิดเห็น ต่อการพัฒนาสถานะของร่างกฎหมายป้องกันการฟ้องปิดปาก โดยกล่าวถึงร่างกฎหมายป้องกันการฟ้องปิดปาก ซึ่งเสนอโดยคณะกรรมการป้องกันและปราบปราบการทุจิตแห่งชาติ (ปปช.) และร่างกฎหมายป้องกันการดำเนินคดีเชิงยุทธศาสตร์เพื่อป้องกันการมีส่วนร่วมของประชาชน โดยกรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพ กระทรวงยุติธรรม ว่าควรมีแนวทางอย่างไร และตัวบทกฎหมายควรกำหนดเนื้อหาในประเด็นใดบ้าง และได้แสดงจุดยืนเรียกร้องต่อประเด็นการคุมครองสิทธิและเสรีภาพของสื่อมวลชนในการทำหน้าที่เพื่อคุ้มครองสิทธิของประชาชน

          ภายหลังเสร็จสิ้นเวทีสัมมนาวิชาการ ผู้อำนวยการสำนักงาน กสม. พื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือได้รับเรื่องร้องเรียนจากสมาคมผู้บริโภคจังหวัดขอนแก่นด้วย

          ทั้งนี้ สำนักงาน กสม. พื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือจะรวบรวมและประมวลข้อมูลที่ได้จากการจัดเวทีสัมมนาวิชาการเพื่อใช้เป็นข้อมูลประกอบการจัดทำข้อเสนอแนะในการจัดทำกฎหมายเพื่อป้องกันการดำเนินคดีเชิงยุทธศาสตร์เพื่อป้องกันการมีส่วนร่วมของประชาชน และจะมีการบันทึกสถานการณ์เกี่ยวกับสิทธิของสื่อมวลชนรวมถึงการดำเนินการทางกฎหมายที่มีจุดประสงค์เพื่อการปิดปากในรายงานประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนภาคอีสานเพื่อนำเสนอเป็นรายงานประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชนประจำปีต่อคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (กสม.) ต่อไป