วันที่ 23 มิถุนายน 2566 เวลา 10.00 - 12.00 น. คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (กสม.) โดย นางสาวศยามล ไกยูรวงศ์ กรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ พร้อมด้วยนาย ไพโรจน์ พลเพชร และนางสาวมณีรัตน์ มิตรปราสาท ที่ปรึกษาประจำ กสม. และเจ้าหน้าที่สำนักงาน กสม. “ประชุมหารือทบทวนและผลักดันข้อเสนอแนะในการปรับปรุงกฎหมายพระราชบัญญัติส่งเสริมและรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ พ.ศ. 2535 และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2561 และกฎหมายเกี่ยวกับวิธีพิจารณาคดีสิ่งแวดล้อม” ร่วมกับกรมควบคุมมลพิษ นำโดย นายปิ่นสักก์ สุรัสวดี อธิบดีกรมควบคุมมลพิษ และผู้แทนสำนักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (สผ.) กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เพื่อรวบรวมข้อมูล ข้อคิดเห็น และข้อเสนอแนะจากหน่วยงานรัฐที่เกี่ยวข้องต่อการทบทวนและปรับปรุงพระราชบัญญัติส่งเสริมและรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อมแห่งชาติฯ และกฎหมายเกี่ยวกับวิธีพิจารณาคดีสิ่งแวดล้อม ณ ห้องประชุม 709 สำนักงาน กสม.
ทั้งนี้ การประชุมดังกล่าวเป็นผลสืบเนื่องมาจากที่ประชุมห้องย่อยประเด็นสิทธิชุมชนและสิ่งแวดล้อม ในการประชุมสมัชชาสิทธิมนุษยชนระดับชาติ ครั้งที่ 1 จัดโดย กสม. เมื่อเดือนกันยายน 2565 ได้มีมติให้เร่งปรับปรุงกฎหมายด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมทั้งระบบเพื่อให้รับรอง คุ้มครอง และส่งเสริมสิทธิชุมชนและสิทธิทางสิ่งแวดล้อม ซึ่งรวมถึงสิทธิในสิ่งแวดล้อมที่ดี สิทธิทางสิ่งแวดล้อมทั้งในเชิงเนื้อหาและสิทธิในเชิงกระบวนการ นอกจากนี้ ที่ประชุมยังเน้นย้ำถึงการทบทวนและปรับปรุงระบบการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม (Environmental Impact Assessment : EIA) การเร่งผลักดันการประเมินสิ่งแวดล้อมระดับยุทธศาสตร์ (Strategic Environmental Assessment : SEA) ให้ถูกรับรองในกฎหมายและมีสภาพบังคับ ตลอดจนการผลักดันให้มีการประเมินผลกระทบสิทธิมนุษยชน (Human Rights Impact Assessment : HRIA) ในกฎหมาย นโยบาย แผนงานและโครงการด้านสิ่งแวดล้อม
ในการนี้ กสม. ได้ประชุมหากับภาคีเครือข่ายภาคประชาชน และมีความเห็นร่วมกันในเบื้องต้นว่า ในการขับเคลื่อนการปรับปรุงแก้ไขกฎหมายด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมทั้งระบบเพื่อให้รับรอง คุ้มครอง และส่งเสริมสิทธิชุมชนและสิทธิทางสิ่งแวดล้อมนั้น ในระยะแรกควรเน้นไปที่การทบทวนพระราชบัญญัติส่งเสริมและรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ พ.ศ. 2535 และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2561 ซึ่งมีฐานะเป็นกฎหมายกลางด้านสิ่งแวดล้อม และกฎหมายเกี่ยวกับวิธีพิจารณาคดีสิ่งแวดล้อม ซึ่งเกี่ยวข้องกับสิทธิในการเข้าถึงความยุติธรรมทางสิ่งแวดล้อม จึงเป็นที่มาของการริเริ่มให้มีการจัดประชุมหารือกับภาครัฐและภาคประชาสังคมที่เกี่ยวข้องในครั้งนี้