เมื่อวันที่ 11 พฤศจิกายน 2569 ณ ห้องประชุม 709 สำนักงาน กสม. คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (กสม.) นำโดย ประธานกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ พรประไพ กาญจนรินทร์ กรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ปิติกาญจน์ สิทธิเดช พร้อมด้วยรองเลขาธิการ กสม. รักษาราชการแทนเลขาธิการ กสม. จุมพล ขุนอ่อน และเจ้าหน้าที่สำนักงาน กสม. ได้ร่วมประชุมหารือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ กรมการปกครอง กระทรวงการต่างประเทศ สำนักงานอัยการสูงสุด สำนักงานสภาความมั่นคงแห่งชาติ กรมสอบสวนคดีพิเศษ สำนักงาน ก.พ.ร. และ ศอ.บต. เพื่อคุ้มครองและส่งเสริมสิทธิมนุษยชน โดยมีจุดมุ่งหมายเพื่อให้ประชาชนชาวไทยมีสิทธิ์ขอมีบัตรประจำตัวประชาชนครั้งแรกในต่างประเทศได้

          ที่ประชุมได้หารือถึงปัญหาและข้อจำกัดทางกฎหมายที่ทำให้เด็กไทยที่เกิดในต่างประเทศ แม้จะมีสูติบัตรไทยและเลขประจำตัว 13 หลัก แต่ไม่สามารถดำเนินการทำบัตรประจำตัวประชาชนครั้งแรก รวมถึงแก้ไขทะเบียนราษฎร ทำพาสปอร์ต หรือเดินทางกลับมาดำเนินการที่ประเทศไทยได้ ซึ่งส่งผลกระทบต่อสิทธิประโยชน์ของประชาชน โดยแต่ละหน่วยงานได้นำเสนอจุดยืนและข้อคิดเห็นที่แตกต่างกัน ตั้งแต่การคำนึงถึงหลักสิทธิมนุษยชน ความมั่นคงแห่งชาติ การแก้ไขกฎกระทรวง การป้องกันปัญหาแผ่นท้าย และการใช้หลักฐานทางวิทยาศาสตร์เพื่อพิสูจน์ความสัมพันธ์บุคคล

          ผลการประชุมสรุปว่า ประชาชนควรได้รับสิทธิขอมีบัตรประจำตัวประชาชนครั้งแรกในต่างประเทศ โดยกำหนดกรอบดำเนินการเบื้องต้น จำกัดกลุ่มเป้าหมายระยะแรกให้แก่บุคคลที่อายุครบ 7 ปีบริบูรณ์ มีสูติบัตรไทยและเลขประจำตัว 13 หลักที่ถูกต้อง และเลือกพื้นที่นำร่องที่มีปัญหาเด่นชัด เช่นประเทศมาเลเซีย เป็นต้น ก่อนที่จะขยายผลไปยังพื้นที่อื่นๆ ต่อไป