สำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (สำนักงาน กสม.) จัดการฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการ “จากกรอบกฎหมายสู่การปฏิบัติจริง” ภายใต้กรอบแนวทางการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิมนุษยชนและการป้องกันการทรมานสำหรับสถานฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเสพติด ในพื้นที่ภาคกลาง ระหว่างวันที่ 14 - 15 พฤษภาคม 2569 ณ โรงแรมโนโวเทล กรุงเทพ ฟิวเจอร์พาร์ค รังสิต จังหวัดปทุมธานี โดยมีนางสาวสุภัทรา  นาคะผิว กรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ พร้อมด้วยนายพิทยา  จินาวัฒน์ และนายบุญแทน  ตันสุเทพวีรวงศ์ ที่ปรึกษาประจำคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ร่วมขับเคลื่อนการเรียนรู้และแลกเปลี่ยนประสบการณ์กับผู้แทนสถานฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเสพติดในพื้นที่ภาคกลาง จำนวน 61 แห่ง

          กรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ กล่าวเปิดการอบรม โดยเน้นย้ำบทบาทของสำนักงาน กสม. ในการทำงานเชิง “การป้องกัน” ผ่านกลไกการตรวจเยี่ยมเชิงป้องกัน (Preventive Visit) และการเสริมสร้างความรู้ความเข้าใจแก่หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อสนับสนุนการพัฒนากระบวนการฟื้นฟูให้มีประสิทธิภาพ โปร่งใส ปลอดภัย และเคารพศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ของผู้เข้ารับการฟื้นฟู

          สาระสำคัญของการฝึกอบรมครั้งนี้สะท้อนถึงการเปลี่ยนผ่านเชิงนโยบายของประเทศไทย ที่มุ่งให้ความสำคัญกับการดูแลผู้เสพยาเสพติดในมิติด้านสุขภาพควบคู่กับการคุ้มครองสิทธิมนุษยชน โดยชี้ให้เห็นถึงความท้าทายสำคัญในทางปฏิบัติ โดยเฉพาะประเด็นการตีตราและการเลือกปฏิบัติ ซึ่งยังคงเป็นอุปสรรคต่อการเข้าถึงสิทธิ การฟื้นฟู และการกลับคืนสู่สังคมอย่างมีคุณภาพและยั่งยืน

          การอบรมยังมุ่งสร้างความเข้าใจว่า “สิทธิมนุษยชน” เป็นหลักการพื้นฐานของการดูแลผู้เข้ารับการฟื้นฟูอย่างมีศักดิ์ศรี โดยเชื่อมโยงหลักการสิทธิมนุษยชนสากลสู่บริบทการปฏิบัติงานจริงของสถานฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเสพติด

          นอกจากนี้ ยังมีการเสริมสร้างทักษะด้านความเห็นอกเห็นใจ (Empathy) และการสื่อสารอย่างเข้าใจและไม่ตัดสิน อันเป็นพื้นฐานสำคัญของการสร้างความไว้วางใจและการฟื้นฟูที่มีประสิทธิภาพ รวมทั้งการแลกเปลี่ยนสถานการณ์จริงผ่านกิจกรรมเชิงปฏิบัติการ เพื่อร่วมกันมองหาความเสี่ยง แนวทางป้องกัน และแนวทางการพัฒนาระบบการฟื้นฟูที่ปลอดภัยและเคารพต่อศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์

          ในมิติทางกฎหมาย การอบรมได้เชื่อมโยงสาระสำคัญของพระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการทรมานและการกระทำให้บุคคลสูญหาย พ.ศ. 2565 โดยสะท้อนให้เห็นว่า สถานฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเสพติดถือเป็น “สถานที่จำกัดเสรีภาพ” ที่จำเป็นต้องดำเนินการภายใต้หลักการสำคัญ อาทิ การไม่ใช้ความรุนแรง การใช้กำลังเท่าที่จำเป็นและได้สัดส่วน การไม่ใช้การลงโทษในกระบวนการฟื้นฟู และการมีระบบกำกับดูแลและตรวจสอบที่เหมาะสมและโปร่งใส

          สำนักงาน กสม. มุ่งหวังให้การฝึกอบรมครั้งนี้นำไปสู่การพัฒนาระบบการฟื้นฟูที่เคารพสิทธิมนุษยชนอย่างเป็นรูปธรรม ลดความเสี่ยงต่อการละเมิดสิทธิมนุษยชน และสร้างสภาพแวดล้อมที่ปลอดภัย ซึ่งเอื้อต่อการฟื้นฟูและการคืนคนสู่สังคมอย่างยั่งยืน โดยยืนยันว่า “การเคารพศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์” คือหัวใจสำคัญของการฟื้นฟูที่มีคุณภาพในทุกมิติ