เมื่อวันที่ 14 พฤษภาคม 2569 ที่โรงแรมรอยัล ริเวอร์ บางพลัด กรุงเทพมหานคร นางปรีดา  คงแป้น นางสาวศยามล  ไกยูรวงศ์ กรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ พร้อมด้วยนายไพโรจน์  พลเพชร ที่ปรึกษาประจำ กสม. ประชุมรับฟังข้อเท็จจริงและความเห็น กรณีคัดค้านโครงการพัฒนาริมแม่น้ำเจ้าพระยา เขตบางพลัด โดยช่วงเช้า มีหน่วยงานภาครัฐ นักวิชาการ และประชาชนผู้ได้รับผลกระทบจำนวนมาก ร่วมให้ข้อมูล ได้แก่ ผู้แทนจากสำนักงานที่ดิน กรุงเทพมหานคร สาขาบางกอกน้อย, สำนักการวางผังและพัฒนาเมือง กรุงเทพมหานคร สำนักงานเขตบางพลัด กรมเจ้าท่า กรมที่ดิน กรมศิลปากร และศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) รวมถึงนักวิชาการด้านประวัติศาสตร์และสิ่งแวดล้อม ได้แก่ รศ. พิเศษ ศรีศักร วัลลิโภดม และนายวีระพันธุ์ ชินวัตร

          ประชาชนหลายรายสะท้อนว่า ไม่เคยได้รับข้อมูลรายละเอียดโครงการอย่างเป็นทางการมาก่อน และเพิ่งทราบความชัดเจน เมื่อมีเจ้าหน้าที่เข้ามารังวัดพื้นที่ในชุมชนเมื่อเดือนมีนาคมที่ผ่านมา บางคนระบุว่าภายหลังจากมีเจ้าหน้าที่จำนวนมากเข้ามาดำเนินการรังวัด รู้สึกถูกคุกคามทั้งที่ภายในบ้านมีเพียงผู้สูงอายุอยู่บ้าน สะท้อนว่ากระบวนการมีส่วนร่วมของประชาชนในโครงการดังกล่าวยังมีไม่เพียงพอ รวมทั้งยังมีข้อกังวลในเรื่องสิทธิในที่อยู่อาศัย สิทธิชุมชน และสิทธิในการรับรู้ข้อมูลข่าวสารของประชาชน โดยบางส่วนยืนยันว่าครอบครองที่ดินมาตั้งแต่บรรพบุรุษ และไม่เห็นด้วยกับการตีความพื้นที่ว่าเป็นที่สาธารณะโดยปราศจากกระบวนการตรวจสอบที่ชัดเจนและโปร่งใส ขณะที่สำนักงานเขตบางพลัดและสำนักการวางผังและพัฒนาเมืองยืนยันอย่างหนักแน่นว่า จะไม่ดำเนินโครงการในพื้นที่เอกชน โดยการรังวัดจะดำเนินร่วมกับกรมที่ดินและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

          นอกจากนี้ ที่ประชุมยังตั้งคำถามถึงผลกระทบต่อมรดกวัฒนธรรมและโบราณสถานริมแม่น้ำ ซึ่งกรมศิลปากรระบุว่า พื้นที่โครงการเกี่ยวข้องกับโบราณสถานอย่างน้อย 4 แห่ง รวมถึงศาลาริมน้ำมัสยิดบางอ้อ ซึ่งแม้บางแห่งยังไม่ขึ้นทะเบียน แต่ได้รับความคุ้มครองตามกฎหมายแล้ว สะท้อนว่าการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานในพื้นที่ประวัติศาสตร์จำเป็นต้องคำนึงถึงสิทธิทางวัฒนธรรมและอัตลักษณ์ชุมชนควบคู่กันไป โดยประชาชนส่วนหนึ่งเรียกร้องให้ยุติหรือชะลอโครงการดังกล่าวด้วย อย่างไรก็ตาม ในประเด็นการชะลอโครงการนี้ คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (กสม.) ต้องพิจารณาประกอบหลักสิทธิมนุษชนและกฎหมายที่เกี่ยวข้องอย่างรอบคอบก่อนเสนอหน่วยงานที่เกี่ยวข้องต่อไป

          ในช่วงบ่ายมีการสะท้อนความคิดเห็นและข้อห่วงกังวลของชาวบ้านในพื้นที่ โดยผู้แทนจากชุมชนบ้านบน ชุมชนมัสยิดดารุลอิหฺซาน ชุมชนวัดอาวุธวิกสิตาราม ชุมชนรักษมณี และชุมชนวัดฉัตรจงกลณี ร่วมให้ข้อมูล และเน้นย้ำว่าการดำเนินโครงการดังกล่าวควรเปิดโอกาสให้ประชาชนผู้ได้รับผลกระทบมีส่วนร่วมอย่างแท้จริง ทั้งในขั้นตอนการรับฟังความคิดเห็น การเข้าถึงข้อมูลข่าวสาร และการร่วมตัดสินใจ โดยยืนยันว่า ชุมชนดั้งเดิมริมแม่น้ำเจ้าพระยาเป็นพื้นที่ที่มีคุณค่าทางประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม เป็นสังคมพหุวัฒนธรรม และเป็นที่อยู่อาศัยของประชาชนจำนวนมาก หากโครงการเดินหน้าต่อโดยปราศจากกระบวนการมีส่วนร่วมที่เป็นธรรม อาจกระทบต่อสิทธิขั้นพื้นฐานของประชาชน ทั้งสิทธิในที่อยู่อาศัย สิทธิในการประกอบอาชีพ และสิทธิในการมีส่วนร่วม ซึ่งเป็นหลักการสำคัญด้านสิทธิมนุษยชนตามรัฐธรรมนูญและหลักสากล

          ทั้งนี้ กสม. จะรวบรวมข้อเท็จจริง ความเห็น และข้อห่วงกังวลทั้งหมด จากผู้แทนภาครัฐ นักวิชาการ และประชาชนผู้ได้รับผลกระทบ จัดทำข้อเสนอแนะต่อหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิมนุษยชนอย่างเป็นระบบโดยการประสานหรือแสวงหาความร่วมมือจากหน่วยงานของรัฐ องค์กรเอกชน และภาคประชาสังคม