เมื่อวันที่ 9 เมษายน 2569 สำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (สำนักงาน กสม.) ร่วมกับ สำนักงานข้าหลวงใหญ่เพื่อสิทธิมนุษยชนแห่งสหประชาชาติประจำภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (OHCHR) จัดการประชุมเชิงปฏิบัติการเพื่อเสริมสร้างศักยภาพในการจัดทำรายงานคู่ขนานของประเทศไทย ภายใต้อนุสัญญาว่าด้วยการคุ้มครองบุคคลจากการบังคับให้สูญหาย (ICPPED) โดยมีนางสาวปิติกาญจน์ สิทธิเดช และ นายวสันต์ ภัยหลีกลี้ กรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ เข้าร่วมการประชุมฯ ณ ห้องประชุมพระแม่ธรณี โรงแรมอัศวิน แกรนด์ คอนเวนชัน กรงเทพฯ

          การประชุมครั้งนี้มุ่งเน้นการเสริมสร้างความรู้ความเข้าใจและทักษะให้กับบุคลากรของสำนักงาน กสม. ในการติดตามการปฏิบัติตามพันธกรณีของประเทศไทยภายใต้อนุสัญญา ICCPED ผ่านการจัดทำรายงานคู่ขนาน (alternative report) ซึ่งจะสะท้อนสถานการณ์จริง ช่องว่างในการดำเนินงานของไทย รวมถึงข้อเสนอแนะเชิงสร้างสรรค์และเป็นกลาง โดยมีบุคลากรจากหลายสำนักและหน่วยงานในสังกัดสำนักงาน กสม. ทั้งส่วนกลางและส่วนภูมิภาคเข้าร่วมการประชุม ได้แก่ สำนักสิทธิมนุษยชนระหว่างประเทศ สำนักเฝ้าระวังและประเมินสถานการณ์สิทธิมนุษยชน สำนักคุ้มครองสิทธิมนุษยชน สำนักรับเรื่องร้องเรียนฯ และสำนักงาน กสม. พื้นที่ภูมิภาค

          นางสาวปิติกาญจน์ สิทธิเดช กรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ได้กล่าวต้อนรับและแสดงความขอบคุณ OHCHR สำหรับความร่วมมืออย่างต่อเนื่อง พร้อมย้ำบทบาทสำคัญของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (กสม.) ในฐานะสถาบันสิทธิมนุษยชนแห่งชาติตามหลักการปารีส ในการจัดทำรายงานคู่ขนานฉบับแรกและสนับสนุนให้ประเทศไทยดำเนินการให้สอดคล้องกับอนุสัญญา ICCPED ขณะที่ Mr. Dip Magar หัวหน้าทีม OHCHR ประจำประเทศไทย ได้เน้นย้ำถึงความสำคัญของการประชุมเชิงปฏิบัติการครั้งนี้ ตลอดจนความร่วมมือ การแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ และการปฏิบัติตามพันธกรณีของประเทศไทย

          การประชุมเชิงปฏิบัติการครั้งนี้ สำนักงาน กสม. และ OHCHR ได้รับเกียรติจาก Ms. Alban Profette-Pallascio เลขานุการคณะกรรมการว่าด้วยการบังคับให้สูญหาย ถ่ายทอดหลักการและเจตนารมณ์ของอนุสัญญา ICPPED กลไกต่าง ๆ ภายใต้อนุสัญญา อาทิ บทบาทของคณะกรรมการว่าด้วยการบังคับให้สูญหาย (Committee on Enforced Disappearances: CED) และมาตรการเร่งด่วน (Urgent Action) ในการรับคำร้องกรณีบุคคลสูญหาย และกลไกการพิจารณารายงานของรัฐภาคี โดย กสม.สามารถมีบทบาทได้ตลอดกระบวนการผ่านการจัดทำประเด็นข้อคำถาม (List of Issues) การจัดทำรายงานคู่ขนานเป็นลายลักษณ์อักษร การรายงานด้วยวาจาต่อคณะกรรมการ ตลอดจนการติดตามการปฏิบัติตามพันธกรณีของไทยในรูปแบบและโอกาสต่าง ๆ

          ในโอกาสนี้ กรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ และบุคลากรของสำนักงาน กสม. ได้ร่วมแลกเปลี่ยนข้อคิดเห็นกับผู้แทนของคณะกรรมการ CED และเข้าร่วมกิจกรรมระดมความคิดเห็นที่เกี่ยวข้องกับเนื้อหาของอนุสัญญาฯ สถานการณ์สิทธิมนุษยชน กฎหมายและนโยบาย ตลอดจนประเด็นที่อาจหยิบยกในการจัดทำงานรายงานคู่ขนานพร้อมทั้งข้อเสนอแนะที่เกี่ยวข้อง

          ทั้งนี้ ประเทศไทยมีกำหนดจัดส่งรายงานฉบับแรก (initial report) ในเดือนมิถุนายน 2569 โดยการประชุมเชิงปฏิบัติการครั้งนี้เป็นส่วนหนึ่งของการเตรียมความพร้อมของสำนักงาน กสม. ในการจัดทำรายงานคู่ขนานที่สะท้อนสถานการณ์สิทธิมนุษยชนของประเทศไทยอย่างเป็นกลาง ครอบคลุมหลักการของอนุสัญญา และสอดคล้องตามข้อกำหนดของคณะกรรมการ CED ต่อไป