เมื่อวันที่ 18 - 21 สิงหาคม 2569 สำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (กสม.) พื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จัดกิจกรรม "โรงเรียนนักปกป้องสิทธิมนุษยชนอีสาน" ภายใต้โครงการส่งเสริมสิทธิมนุษยชนเพื่อสร้างวัฒนธรรมการเคารพสิทธิมนุษยชนในพื้นที่ โดยมีนักปกป้องสิทธิมนุษยชน วิทยากร เจ้าหน้าที่ และผู้สังเกตการณ์เข้าร่วมกว่า 50 คน และนายไพโรจน์ พลเพชร ที่ปรึกษาประจำคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ร่วมเป็นวิทยากรสร้างความรู้ความเข้าใจด้านสิทธิมนุษยชนตลอดงาน ณ ห้องประชุมนครเวียงจันทร์ โรงแรมเชียงคาน ริเวอร์เมาท์เทน รีสอร์ท อำเภอเชียงคาน จังหวัดเลย

            ความสำคัญและจำเป็นของการจัดกิจกรรมดังกล่าว สืบเนื่องมาจากภาคตะวันออกเฉียงเหนือเป็นพื้นที่ที่มีความหลากหลายทางทรัพยากรธรรมชาติ วิถีชีวิต และวัฒนธรรม แต่ในขณะเดียวกันก็เผชิญปัญหาการละเมิดสิทธิมนุษยชนอย่างต่อเนื่อง ทั้งประเด็นที่ดินทำกิน การประกาศเขตอุทยาน ผลกระทบจากโครงการขนาดใหญ่ของรัฐ เหมืองแร่ การสร้างเขื่อน ความเสมอภาคทางเพศ คนจนเมือง การมีส่วนร่วมทางการเมือง สิทธิด้านสุขภาพ การศึกษา และสิทธิแรงงาน โดยผู้ที่ลุกขึ้นเรียกร้องสิทธิของตนเองและชุมชนมักเผชิญการข่มขู่คุกคาม การถูกฟ้องคดีเชิงยุทธศาสตร์เพื่อปิดปาก (SLAPP) การถูกติดตามสอดแนม และการสร้างวาทกรรมความเกลียดชัง สำนักงาน กสม. จึงเห็นความจำเป็นในการพัฒนาศักยภาพนักปกป้องสิทธิมนุษยชน โดยเฉพาะคนรุ่นใหม่ในภาคอีสาน

            กิจกรรมภายในงานเปิดฉากด้วยเวทีเสวนา "จากพี่สู่น้องฮ้อมวงคุย : วิถีนักปกป้องสิทธิในเชียงคานและอีสาน" โดยมีคุณชาญณรงค์ วงศ์ลา จากกลุ่มฮักเชียงคาน ร่วมสร้างความรู้ความเข้าใจด้านสิทธิมนุษยชนและบทบาทของนักปกป้องสิทธิมนุษยชน

            วันที่สองของการจัดกิจกรรมเป็นการสร้างความรู้ความเข้าใจด้านสิทธิมนุษยชนโดยนายไพโรจน์ พลเพชร

ที่ปรึกษาประจำคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ จากนั้นเป็นเวทีเสวนา "สถานการณ์นักปกป้องสิทธิมนุษยชนในอีสาน : แผนที่ปัญหาในพื้นที่และกรณีตัวอย่าง" โดยคุณอรนุช ผลภิญโญ จากเครือข่ายปฏิรูปที่ดินภาคอีสาน (คปอ.) และคุณวีรวรรธ์ สมนึก ศูนย์ทนายความเพื่อสิทธิมนุษยชน ได้บอกเล่าถึงสถานการณ์ภาพรวมของการละเมิดสิทธิมนุษยชนในพื้นที่ ก่อนปิดท้ายวันด้วยการอบรมเชิงปฏิบัติการ "ความปลอดภัยองค์รวม" (Holistic Security) โดยคุณดาริกา บำรุงโชค นักวิจัยด้านความปลอดภัยทางดิจิทัล จาก Humane Digital Collective ซึ่งครอบคลุมทั้งการประเมินความเสี่ยงส่วนบุคคลและความปลอดภัยทางกายภาพและดิจิทัล

            วันที่สามของการจัดกิจกรรม คุณนิชาภา ชาญวิสิฐกุล ผู้แทนสำนักงานข้าหลวงใหญ่สิทธิมนุษยชนแห่งสหประชาชาติประจำประเทศไทย (OHCHR) ได้ให้ความรู้เรื่องกลไกคุ้มครองสิทธิมนุษยชนทั้งในและระหว่างประเทศ ตามด้วยการฝึกทักษะบันทึกข้อมูลข้อเท็จจริง และกิจกรรมลงพื้นที่จริงตามรอยรายงานของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (กสม.) เพื่อให้ผู้เข้าอบรมได้ฝึกปฏิบัติจากสถานการณ์จริงในพื้นที่

            วันที่สี่ของการจัดกิจกรรม มีการอบรมทักษะการสื่อสารสาธารณะให้แก่ผู้เข้าร่วมโดยคุณโกวิท โพธิสาร บรรณาธิการสื่อ The Isaan Record เป็นวิทยากร ซึ่งผู้เข้าอบรมได้ร่วมออกแบบและนำเสนอแผนปฏิบัติการเพื่อขับเคลื่อนงานด้านสิทธิมนุษยชนในพื้นที่ของตนเอง ปิดท้ายด้วยการสรุปผลกิจกรรม

            ทั้งนี้ การจัดกิจกรรม "โรงเรียนนักปกป้องสิทธิมนุษยชนอีสาน" ครั้งนี้ มุ่งสร้างความรู้ความเข้าใจเรื่องหลักการสิทธิมนุษยชนและบทบาทของนักปกป้องสิทธิมนุษยชน ให้ผู้เข้าอบรมเข้าใจสถานการณ์การละเมิดสิทธิในพื้นที่ พัฒนาทักษะการประเมินความเสี่ยงส่วนบุคคลและการวางมาตรการความปลอดภัยองค์รวมทั้งด้านกายภาพและดิจิทัล ฝึกทักษะการบันทึกข้อมูลและส่งต่อเรื่องร้องเรียนผ่านกลไกคุ้มครองสิทธิมนุษยชนทั้งในและต่างประเทศ ตลอดจนสร้างเครือข่ายความร่วมมือระหว่างนักปกป้องสิทธิมนุษยชนรุ่นใหม่ในภูมิภาค เพื่อสร้างเครือข่ายการทำงานร่วมกับสำนักงาน กสม. ในการสร้างสังคมที่เคารพสิทธิมนุษยชนต่อไป

สามารถติดตามและดาวน์โหลดภาพเพิ่มเติมได้ที่ :https://www.facebook.com/share/p/1F4wYwuYW3/